Otomatik vitesli araçla alınan ehliyetin kısıtı, sonradan manuel vitese geçmek için gereken eğitim, sınav sürecinde vites türünü değiştirme imkânı ve seçim yaparken dikkat edilecekler.
Otomatik vitesli araçla eğitim alıp sınavı geçenlerin sertifikasında yalnızca otomatik vitesli araç kullanabilecekleri belirtilir. Sonradan manuel vitese geçmek isteyenler, kendi sınıflarının direksiyon eğitiminin yarısına katılıp sınavı geçerek manuel vitesli sertifika alabilir.
Otomatik ve manuel ehliyet arasındaki fark
Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu Yönetmeliği’ne göre, bir sertifika sınıfının otomatik şanzımanlı aracıyla eğitim alıp sınavda başarılı olanların sertifikasına yalnızca otomatik araç kullanabilecekleri yazılır. Bu kısıt ehliyete de geçer; yani otomatik vitesle B ehliyeti alan biri manuel vitesli otomobil kullanamaz. Manuel vitesle ehliyet alanlar ise her iki türde aracı da kullanabilir.
| Otomatik vitesle alınan ehliyet | Manuel vitesle alınan ehliyet | |
|---|---|---|
| Otomatik araç | Kullanılabilir | Kullanılabilir |
| Manuel araç | Kullanılamaz | Kullanılabilir |
Otomatikten manuele geçiş
Ehliyetinde ya da sertifikasında yalnızca otomatik araç kullanabileceği belirtilenler, kendi sertifika sınıflarının manuel vitesli aracını kullanmak üzere yeniden sertifika alabilir. Bunun için direksiyon eğitimi dersinin yarısına devam edip direksiyon sınavında başarılı olmaları gerekir. Örneğin B sınıfında akan trafikteki asgari direksiyon eğitimi 14 saat olduğundan, geçiş eğitimi bunun yarısı kadardır.
Yönetmelikte bir istisna da yer alır: C1, C, D1 veya D sertifikasını manuel vitesle alanlar, motosiklet sınıfları (M, A1, A2, A) hariç diğer manuel şanzımanlı araçları da kullanabilir.
Sınav sürecinde vites türünü değiştirmek
Direksiyon sınavının ilk dört hakkından birini, birkaçını veya tamamını manuel vitesli araçta kullanan aday, isterse kalan haklarından vazgeçip ikinci dört sınav hakkını otomatik vitesli araçla kullanabilir. Tersi de mümkündür: otomatik araçla başlayan aday ikinci dört hakta manuel araca geçebilir. Bu değişiklik sisteme işlenir; aday isterse başka bir kursa nakil de isteyebilir.
Hangisini seçmeli?
- Otomatik vites, debriyaj ve vites değiştirme olmadığı için öğrenmesi daha kolaydır ve trafikte daha az yorar. Ancak ehliyetiniz yalnızca otomatik araçlarla sınırlı kalır.
- Manuel vites daha fazla pratik ister ama size her iki türde aracı kullanma esnekliği verir. İleride manuel araç kullanma ihtimaliniz varsa (aile aracı, iş ihtiyacı gibi) baştan manuel almak sonradan ek eğitim almaktan daha pratiktir.
- Kararsızsanız kullanacağınız aracı ve önümüzdeki birkaç yıldaki ihtiyacınızı düşünün.
Sıkça sorulan sorular
Otomatik ehliyetle manuel araba kullanılır mı?
Hayır. Otomatik vitesli araçla sınavı geçenlerin sertifikasına ve ehliyetine yalnızca otomatik araç kullanabilecekleri yazılır.
Otomatik ehliyeti manuele çevirmek için ne gerekir?
Kendi sınıfınızın direksiyon eğitiminin yarısına katılıp direksiyon sınavında başarılı olmanız gerekir; ardından manuel vitesli sertifika alırsınız.
Manuel ehliyetle otomatik araba kullanılır mı?
Evet. Manuel vitesle alınan ehliyet, aynı sınıfın otomatik vitesli araçlarını da kapsar.
Bu yazı Kasım 2026’daki güncel mevzuata göre hazırlanmıştır. Mevzuat ve ücretler değişebilir; size özel durumlar için kursumuzdan bilgi alınız.
İlgili Yazılar
Ehliyet Sınıfları ve Yaş Şartları: Hangi Ehliyetle Hangi Araç Kullanılır?
Türkiye’deki ehliyet sınıflarının kapsadığı araçlar, en düşük yaş şartları, hangi ehliyetin başka hangi sınıfları da kapsadığı ve geçerlilik süreleri tek tabloda.
Yazıyı Oku
Motosiklet Ehliyeti Rehberi: A1, A2, A Sınıfları ve B Ehliyetiyle 125 cc
A1, A2 ve A sınıflarının yaş ve deneyim şartları, B ehliyeti sahiplerinin A1 motosiklet kullanabilmesi için gereken koşullar ve motosiklet sınavında yapılan uygulamalar.
Yazıyı Oku
Aday Sürücülük Nedir? İlk 2 Yılda Ehliyetin İptal Edildiği Durumlar
İlk kez ehliyet alanların iki yıllık aday sürücülük dönemi, belgeyi iptal ettiren ihlaller ve iptal sonrası yeniden ehliyet almak için gereken adımlar.
Yazıyı Oku